Het moderne leven is voor veel mensen veilig, schoon en comfortabel. We beseffen ons niet altijd wat een luxe dat is, of hoe de realiteit voor veel mensen  anders is. Mijn recente verhuizing van Singapore naar Bali heeft me wat dat betreft veel geleerd. Maar Bali is natuurlijk paradijselijk, en daarnaast een van de meest ontwikkelde eilanden van de uitgestrekte archipel Indonesië.

In november ga ik een bijzondere reis maken; met een groep van twaalf vrouwen trekken we tien dagen het diepe oerwoud in om te verblijven bij een stam die daar op de traditionele manier leeft – tenminste, zoveel als mogelijk is. De vrouwen in de groep komen merendeels uit Singapore, of waren daar expat. Twaalf privileged vrouwen die gewend zijn aan mooie hotels en airconditioning, zullen door modderpoelen in de jungle lopen, slapen in zelfgemaakte hutten vol ongedierte, zich wassen in de rivier, en sago wormen eten. Een prachtig avontuur.

Waar gaan we dit doen?

Het oorspronkelijke plan was de Korowai stam te bezoeken in West Papua, het meest oostelijke deel van Indonesië dat het grootste nog onontgonnen regenwoud van de regio herbergt. Helaas is de politieke situatie in Papua erg onstabiel – de Papua’s vechten voor onafhankelijkheid van Indonesië, en na recente racistische incidenten op Java is het geweld hoog opgelaaid. Helaas leek een bezoek aan Papua op het moment dus onverantwoordelijk. De strijd van de Papua’s voor onafhankelijkheid is nog lang niet voorbij, noch mijn droom om hen te bezoeken; ik hoop dat beide in de toekomst kunnen uitkomen.

Indonesië is gigantisch groot, en gelukkig vonden we een andere stam die ons kon verwelkomen. De Sakuddei, een van de twaalf stammen die leven op Siberut, het grootste van de Mentawai – een groep eilanden ten westen van Sumatra. De helft van het eiland bestaat uit een nationaal park, vol dicht en ruig oerwoud. De stammen leven van wat het bos hun biedt: sago, vis, wilde zwijnen en de beroemde sago wormen waar ik me speciaal op verheug. 

Het oerwoud als habitat

Dit traditionele leven in het bos klinkt romantisch, maar het staat danig onder druk.  Indonesisch overheidsbeleid dwingt inheemse stammen het oerwoud te verlaten en zich te vestigen in nieuwe dorpen aan de kust. Hun habitat, het primaire regenwoud, komt daarmee vrij om te ontwikkelen, voor houtkap of olieplantages. Ik kijk ernaar uit meer te leren over de uitdagingen waar deze mensen dagelijks mee kampen – en te zien of er manieren zijn waarin we ze kunnen helpen zowel hun culturele identiteit te behouden als in hun onderhoud te voorzien. 

Het leven in de nieuwe dorpen is meestal vol armoede, er is weinig werk, laat staat werk dat aansluit bij de kennis van deze mensen, terwijl dat in het oerwoud juist ongelofelijk rijk is: gedurende eeuwen is een levensstijl ontwikkeld die perfect aangepast is aan de omgeving. De Mentawai wonen in uma, gemeenschappelijke woningen waar alles draait om balans: met elkaar en met de natuur. Centraal in hun geloof staat het besef dat alles een ziel heeft, planten, dieren en dingen zowel als mensen – en al deze zielen moeten in goede verstandhouding samenleven. Elke gemeenschap heeft een kerei – of sjamaan – die kan communiceren met alle zielen en de geesten van voorouders. Daarnaast bezitten deze sjamanen een rijkdom aan kennis van magische en medicinale planten. 

Er valt veel te leren van de manier waarop deze stam samenleeft met de natuur, kennis die we hopelijk kunnen toepassen in onze eigen, hectische levens, die vooral beheerst worden door consumptie en kapitalisme. Hopelijk krijgen we meer inzicht over hoe we samen kunnen leven op deze planeet, in harmonie met elkaar en met de natuur. 

Woman on a mission

Onze trip heeft nog een extra dimensie. Women on a Mission, die deze reis organiseert, is een non-profit organisatie uit Singapore, die zich ten doel stelt geld in te zamelen en aandacht te creëren voor vrouwenrechten. Elk jaar organiseren ze spannende expedities als deze, geheel betaald door de deelnemers zelf, om geld in te zamelen voor een goed doel. Dit is de tiende expeditie – tot dusver is er meer dan een miljoen dollar opgehaald voor verschillende instanties. Voor deze reis is dat Women for Women International – een Britse organisatie die zich inzet voor vrouwen in oorlogsgebieden. 

Dus terwijl de deelnemers aan de reis de ongemakken van het oerwoud doorstaan, de blaren, ongedierte en modder, vragen ze hun vrienden hen te sponsoren. Niet voor zichzelf, zij hebben immers al het geluk deze mooie reis te mogen maken. Maar omdat er vrouwen zijn op de wereld die verschrikkelijke dingen hebben meegemaakt en hulp nodig hebben om weer een bestaan op te bouwen voor zichzelf en hun gezin.

Uit je comfortzone

Brita Fernandez Schmidt, Executive Director van Women for Women International – UK legt uit waarom dit belangrijk is: ‘De vrouwen met wie wij werken wonen op sommige van de meest gevaarlijke plekken op aarde – het is moeilijk voor ons om ons hun dagelijkse werkelijkheid maar voor te stellen. Ik vind het inspirerend dat de WOAM deelnemers zichzelf uitdagen om uit hun comfortzone te treden om geld een aandacht te vragen voor vrouwelijke overlevenden van oorlogen.’

Wil je meer lezen over Women on a Mission, of helpen geld in te zamelen voor vrouwen in oorlogsgebieden, ga dan naar Justgiving, Womenmission of Womenforwomen en doneer! Alle donaties gaan direct naar Women for Women International en jouw vrijgevigheid kan direct het leven van vrouwen in oorlogsgebieden verbeteren!

mm
Selamat pagi, ik ben Karien, geboren en getogen expat, momenteel woonachtig met mijn gezin in Bali, Indonesië. Ik ben schrijfster, en werk aan mijn tweede roman voor volwassenen en een spannend kinderboek. Mijn debuutroman A Yellow House verscheen in 2018, en gaat over het wel en wee van huishoudelijke hulpen in Singapore. Graag vertel ik over onze avonturen bij de Green School en de fascinerende Balinese cultuur op De Wereldwijven.