Nicolien van Vroonhoven woont met haar gezin aan de rand van Melbourne. Ze voelt zich veilig, maar de oprukkende branden veranderen ook het dagelijkse leven van haar gezin…

Vannacht werden we wakker van de brandlucht in de slaapkamer. Niks om ons direct zorgen over te maken. Wij wonen net buiten de miljoenenstad Melbourne. De dichtst bijzijnde bosbrand is ruim drie uur rijden hier vandaan. Toch zijn vanaf vandaag ook voor ons de bosbranden onderdeel geworden van het dagelijkse leven. Boven onze veilige buitenwijk hangt een dikke grijze rooklaag. We rijden overdag met onze autolichten aan, het lijkt wel avond… Mensen lopen met mondkapjes over straat. We houden onze ramen zoveel mogelijk dicht. We hangen de was niet meer buiten. En we volgen nauwgezet het nieuws.

De zomer moet nog beginnen…

Op dit moment staat 50.000 km2 Australië in de hens. Het oppervlak van Nederland is 41.000km2. En de échte zomer moet nog beginnen…

Natuurlijk… Ieder jaar zijn er bosbranden. Mensen die iets meer in de bush wonen, zijn daar op geprepareerd. Ze hebben een ‘brandplan’ zoals dat heet. Ze hebben geoefend hoe je moet vluchten of schuilen. Ze weten hoe ze hun huizen en terreinen nat moeten houden, ze hebben branddekens. Ze hebben voldoende water en conserven in huis. Maar zo heftig als de branden nu laaien, zo hebben ze het lang, misschien wel nóóit gezien.

Hoe dat komt? We leven in droge tijden. De afgelopen winter hebben we nauwelijks regen gehad. Al dat droge hout en struikgewas voedt de branden natuurlijk lekker. Ze noemen dat fuel, letterlijk brandstof… En dan al die eucalyptusbomen hier, de koala-bomen zoals de kinderen deze noemen. Die bestaan vooral uit olie. Eucalyptusbomen kunnen zelfs ontploffen…

Stervende koala’s en vluchtende kangoeroes

De dramatische beelden van stervende koala’s, en vluchtende kangoeroes gaan de wereld over. We zien mensen verslagen bij hun huizen staan. We zien mensen met militair materieel geëvacueerd worden. En we zien vooral héél veel vlammen… Hier in Australië is de verslaglegging er vooral ook op gericht om om ons op tijd te laten weten hoe de bosbranden zich verspreiden en welke wegen zijn afgesloten. We horen dorpjes waar de inwoners nog wel kunnen vluchten en voor wie het te laat is om het huis te verlaten en maar beter binnen de storm over zich heen kunnen laten razen.

Ook al voelt ons gezin zich nog niet bedreigd, toch volgen wij de informatiestroom op de voet. Iets verder noordoostelijk, daar waar de kinderen een paar weken geleden nog op schoolkamp zijn geweest, brandt het hevig. En van daaruit naar het Noordoosten staat eigenlijk het hele kustgebied – tot voorbij Sydney – in lichterlaaie. En aan de Westkust, onder Perth, waar de temperaturen nog veel hoger zijn dan hier, begint het ook al flink te branden.

Nee, dit stopt niet meer

Hoe stopt dit nog? Nee, dit stopt niet meer… daar is iedereen het het wel over eens. De brandweerlieden en de militairen proberen met man en macht erger te voorkomen, maar het grootste deel van de branden zullen gewoon moeten uitwoekeren.

Wat een schade, wat een verdriet, wat een ellende…

De hele wereld leeft met Australië mee. Terwijl wereldsterren tonnen doneren, en het internationale Rode Kruis geld inzamelt voor de slachtoffers, blijft onze Federale regering tamelijk relaxed. De minister president, Scott Morrison, is uiteindelijk wel teruggekomen van zijn vakantieadres op Hawaii, maar liever had hij de wereld laten zien dat dat niet nodig was geweest. ‘No worries’ is het ingebakken nationale adagium. Zelf nu het land in lichterlaaie staat. We laten ons niet gek maken. Morgen speelt ons cricketteam tegen Nieuw Zeeland. De minister president roept zijn inwoners op vooral van de wedstrijd te genieten.

LEES OOK: BIRGITTA WOONT IN AUSTRALIË EN HAAR KINDEREN ZIJN BOOS, HEEL BOOS.

Internationaal wordt misschien schande gesproken van deze lakse houding van ons bestuur, maar Scott Morrison vertaalt hiermee wel een belangrijke stem van de over het algemeen conservatieve Australische bevolking. Laten we alsjeblieft geen onnodige paniek zaaien, horen we om ons heen. In Australië zijn altijd bosbranden en tijden van grote droogte geweest. Ja, we hebben het nu even zwaar te verduren, maar kom op, zeg… we hebben wel voor hetere vuren gestaan.

Klimaatverandering of niet?

En dan de vraag die ons allemaal bezighoudt… Is dit nu een duidelijk teken van de climate change… Deze vraag splijt de Australische gemeenschap. Terwijl sommigen roepen: ‘Zíe je nu wel’, vindt een ander groot deel van de Australische bevolking – waarschijnlijk zelfs het grootste deel – dat je die link níet kunt leggen. Sterker nog, op dit moment ook niet mág leggen. Het is totaal ongepast om te kinnesinne over het milieu en de uitstoot, nu de Australiërs nog midden in de branden staan. Nu zij nog met man en macht hun huizen en hun natuur verdedigen. Nu er zoveel wordt geleden… Nu er zoveel schade is…

En weet je, ik begrijp dat ook wel. Als je midden in dit natuurgeweld staat, wil je blussen, niet analyseren hoe de vlammen zijn ontstaan.

Ons gezin maakt zulk natuurgeweld voor het eerst van dichtbij mee. We wanen ons veilig in onze redelijk stadse omgeving, maar hoe reëel is dat? We zien beelden van natuurfenomenen waar we nog nooit eerder van gehoord hebben: Rookmist… Vuurtornado’s… Droge bliksem… Het voelt allemaal heel onwerkelijk…

mm
Hi mate! Ik ben Nicolien en zal de komende drie jaar met man en vijf kinderen in Melbourne, Australië, wonen. Mijn politieke werk en leven in Nederland heb ik bij vertrek stop moeten zetten. Dat deed aanvankelijk pijn, maar hier Down Under zal ik vast ook ruimte vinden voor nieuwe ervaringen. Ik schrijf columns voor de Gooi- en Eemlander.